Coraz trudniejsza sytuacja młodzieży

Stres, zaniedbanie emocjonalne, samotność – to tylko niektóre problemy, z jakimi zmagają się współcześnie młodzi ludzie w Polsce. Mówi o tym opracowana przez Polskie Towarzystwo Polityki Społecznej (PTPS) na zlecenie Ministerstwa Edukacji Narodowej (MEN) „Diagnoza Młodzieży 2026”. Zaprezentowana 12 marca 2026 r. publikacja odbiła się szerokim echem w mediach i ma szansę stać się obowiązkową lekturą wszystkich pracujących z nastolatkami.

Raport powstał na podstawie analizy ponad 200 badań młodzieży przeprowadzonych w latach 2020–2025. Przedstawia również wyniki badań własnych PTPS. Wśród ich uczestników znaleźli się młodzież i młodzi dorośli, rodzice oraz przedstawiciele instytucji pracujących z młodzieżą.

Jak wynika z Diagnozy, 87% pracowników sektora edukacji, zdrowia i pomocy społecznej obserwuje w ostatnich trzech latach wzrost problemów emocjonalnych młodzieży. Statystyki dotyczące dobrostanu psychicznego młodego pokolenia są wręcz alarmujące. Aż 60% nastolatków żyje w stanie chronicznego stresu i zmęczenia, a 40% wykazuje objawy depresyjne. Skrajnie niska samoocena to problem blisko połowy nastolatków. 17% uczniów w wieku 13-17 lat w ciągu ostatnich 12 miesięcy dokonało samookaleczeń. Liczba prób samobójczych wśród młodzieży w wieku 13-18 lat na przestrzeni dekady (2013-2024) wzrosła około sześciokrotnie.

Nie sposób nie dostrzec związku tych niepokojących trendów ze zmianami cywilizacyjnymi, a konkretnie ze wzrostem wpływu technologii cyfrowych na życie młodych ludzi. Jak podają autorzy opracowania, blisko połowa nastolatków w wieku 13-16 lat styka się ze szkodliwymi treściami online. Podobny odsetek doświadcza w internecie hejtu. Ponad jedna czwarta dzieci i młodzieży w wieku 7-19 lat miała kontakt z pornografią w sieci. Środowisko szkolne stanowi źródło codziennego stresu dla blisko 70% młodzieży, a 62% młodych ludzi doświadcza bullyingu rówieśniczego.

„Diagnoza Młodzieży 2026” zawiera nie tylko opis coraz trudniejszej sytuacji młodego pokolenia, ale także rekomendacje, które mają znaleźć odzwierciedlenie w Krajowej Strategii Młodzieżowej. Wśród proponowanych rozwiązań są działania zwiększające odporność psychiczną i kompetencje społeczne młodzieży, a także zmniejszające szkodliwy wpływ środowiska cyfrowego. Założeniem MEN jest włączenie młodych ludzi w proces prac nad Strategią.

Z raportem można zapoznać się na stronie MEN: „Diagnoza Młodzieży 2026”

autor: Przemysław Bogusz

foto: www.freepik.com